از ورزش درمانی چه میدانید؟

ورزش درمانی واژه ای است که اکثر افراد پس از دردهای مفصلی یا استخوانی آن را میشنوند، با توجه به بیماریهای مختلف و نقاط آسیب دیده ی بدن ورزشهای مخصوص همان نقاط توسط پزشک برای بیمار تجویز میشود اما آیا واقعا درمان با ورزش تاثیر در بهبود نقاط آسیب دیده دارد ، در این مقاله به معنا و مفهوم واژه ی ورزش درمانی و اثرات آن میپردازیم.

به طیف گسترده‌ای از فعالیت‌های فیزیکی که بر بازسازی و حفظ تقویت،انعطاف‌پذیری ،استقامت ، ثبات و تعادل بدن تأکید دارد ورزش درمانی گفته میشود. هدف از انجام ورزش‌درمانی، بازگشت شرایط بیمار آسیب‌دیده به عملکرد کامل بدنی و از بین بردن دردهای ایجادشده میباشد.

مفاهیم ورزش درمانی

۱-تعاریف فعالیتها در ورزش درمانی

۱)۱-فعالیت جسمانی: فعالیت جسمانی به هر حرکت بدنی گفته میشود که منجر به انقباض عضلات اسکلتی شود و با افزایش قابل ‌ملاحظه مصرف انرژی همراه باشد. کارهایی مثل باغبانی، شستشوی اتومبیل یا نظافت خانه می‌تواند نمونه هایی از فعالیت جسمانی باشد، اما باید به حداقل مصرف انرژی روزانه بیش از ۱۵۰ کیلوکالری در روز برسد.

۱)۲-تمرین ورزشی: به نوعی از فعالیت جسمانی گفته میشود که به‌ صورت حرکات بدنی برنامه‌ریزی‌شده، ساختارمند و پی در پی انجام شده و برای بهبود یا حفظ یک یا چند جز آمادگی جسمانی صورت می گیرد.

۱)۳-آمادگی جسمانی: یک مفهوم چندبعدی است و درحقیقت مجموعه‌ای از خصوصیات ذاتی یا اکتسابی افراد در رابطه با توانایی انجام فعالیت جسمانی را در برمی‌گیرد و متشکل از اجزاء وابسته به مهارت، وابسته به ‌سلامت و فیزیولوژیک هست. اجزاء وابسته به مهارت شامل چابکی،هماهنگی ،تعادل ، سرعت، توان و زمان عکس‌العمل هستند و اغلب با رشته‌های ورزشی و اجرای مهارت‌های حرکتی مرتبط است.

آمادگی جسمانی وابسته به‌سلامت با توانایی انجام شدید فعالیت‌های روزمره و برخورداری از صفات و قابلیت‌های همراه با کاهش خطر پیدایش زودرس بیماری‌های ناشی از کم‌تحرکی توأم است. اجزاء وابسته به‌سلامت شامل استقامت قلبی عروقی، قدرت و استقامت عضلانی، انعطاف‌پذیری و ترکیب بدنی هستند.
آمادگی فیزیولوژیک ازآن‌جهت با آمادگی وابسته به‌سلامت تفاوت دارد که اجزاء غیر عملکردی مرتبط با سیستم‌های بیولوژیک را تحت اثر فعالیت عادتی قرار می‌دهند. آمادگی فیزیولوژیک متشکل از آمادگی متابولیک (وضعیت سیستم‌های متابولیک و متغیرهای پیش‌بینی کننده خطر بروز دیابت و بیماری قلبی عروقی)، آمادگی مورفولوژیک (وضعیت عوامل ترکیب بدنی نظیر محیط بدن، محتوای چربی بدن و توزیع موضعی چربی در بدن) و سلامت استخوانی (وضعیت تراکم مواد معدنی استخوان) است.

معیارهای آمادگی جسمانی مرتبط با سلامت و فیزیولوژیک ارتباط تنگاتنگی با ارتقاء سلامت و پیشگیری از بیماری دارد و با انجام فعالیت جسمانی و ورزش منظم بهبود پیدا می‌کنند.

۲-آشنایی با مبانی ورزش‌درمانی

۲)۱-نسخه ورزشی: به یک دستورالعمل مکتوب درباره ی حجم (میزان) و شدت مناسب ورزش برای ایجاد بهبود مطلوب در آمادگی جسمانی و حفظ سطح خاصی از آمادگی جسمانی پس از حصول آن گفته میشود

۲)۲-هنر تجویز نسخه ورزشی: چهار جزء اصلی در تجویز نسخه ورزشی رعایت میشود که به آن اصل FITT هم گفته می‌شوند (Frequncy فراوانی، intensity شدت، time زمان و type نوع ورزش)

A)فراوانی: (تعداد دفعات ورزش در هفته) ۵-۳ بار (روز) در هفته میباشد.ممکن است ورزش کمتر از سه بار در هفته هیچ فایده‌ای برای آمادگی جسمانی نداشته باشد. ورزش بیش از ۵ بار در هفته هم فوایدِ اضافی ناچیزی به ارمغان می‌آورد و خطر بروز آسیب‌های ناشی از بیش کاری (overuse) را افزایش می‌دهد.

B) شدت:شدت برنامه ورزشی را می‌توان با استفاده از روش‌های مختلفی نظارت نمود که همه آن‌ها راه‌های خوبی برای تعیین سختی فعالیت هوازی برای بدن میباشند. درصد برداشت اکسیژنی بیشینه، درصد ذخیره vo2، محدوده ضربان قلب بهنگام ورزش (باره ضربان قلب هدف) درجه‌بندی میزان تقلای ادراک‌شده و تست صحبت کردن بعضی از این روش‌ها هستند.

بازه ضربان قلب هدف (THRR):ضربان قلب دارای ارتباط خطی با شدت ورزش و میزان مصرف اکسیژن میباشد.

تست تکلم (TALK TEST):در هنگام ورزش درشدت مطلوب، فرد باید قادر به مکالمه با فرد دیگر بدون نفس‌نفس زدن برای هر یک یا دو کلمه باشد.

نکته:در حالت ایده آل باید در هنگام یک جلسه ورزشی میان THRR، RPE و تست تکلم سازگاری وجود داشته باشد.

C) زمان:زمان (مدت) جلسه دویدن ملایم، پیاده‌روی، دوچرخه‌سواری یا شنا ممکن است از ۱۰-۶۰ دقیقه تغییر کند، ولی این میزان معمولاً بر اساس شدت جلسه ورزشی تعیین خواهد شد. ورزش با شدت کم (۵۰% ضربان قلب ذخیره، RPE معادل ۱۱) باید حداقل به مدت ۳۰ دقیقه در هر جلسه ورزشی برای دستیابی به فواید آمادگی جسمانی انجام شود؛ حال‌آنکه در ورزش با شدت بالاتر (۷۰% ضربان قلب ذخیره، RPE معادل ۱۴) می‌توان با تنها ۲۰ دقیقه در هر جلسه به فواید آمادگی جسمانی دست‌یافت. افراد مسن‌تر و افراد نا آماده باید ورزش را با شدت کمتر و مدت طولانی‌تر شروع کنند.

D) نوع ورزش (شیوه) :فعالیت‌های هوازی یا استقامتی (شدت کم و مدت زیاد) بیشترین بهبود را در VO2 بیشینه یا سطح آمادگی قلبی ریوی حاصل نموده‌اند. در این ورزش‌ها از گروه‌های عضلانی بزرگ طی دوره‌های طولانی زمانی استفاده می‌شود و این فعالیت‌ها ماهیت ریتمیک دارند.

گروه‌بندی فعالیت‌های استقامتی قلبی تنفسی

می‌توان فعالیت‌های استقامتی قلبی تنفسی را به سه گروه تقسیم کرد:

گروه اول: می‌توانند به راحتی در یک شدت ثابت حفظ شوند و تفاوت بین فردی در صرف انرژی نسبتاً کم میباشد. این گروه برای کنترل دقیق‌تر شدت ورزش، مثلاً در مراحل اولیه، برنامه باز توانی مطلوب می‌باشند.

مثال: پیاده‌روی و دوچرخه‌سواری به‌ویژه با استفاده از تسمه گردان (تردمیل) و دوچرخه ثابت

گروه دوم: میزان صرف انرژی بسیار زیاد به مهارت وابسته است، ولی برای یک فرد موردنظر می‌تواند شدت ثابتی ایجاد کند. این فعالیت‌ها همچنین ممکن است در مراحل اولیه آماده‌سازی سودمند باشند، ولی سطوح مهارت فردی را باید در نظر گرفت.

گروه سوم: مهارت و شدت ورزش کاملاً متغیر میباشد. باید در افراد پرخطر، نا آماده و یا علامت‌دار بااحتیاط به کار روند. عوامل رقابتی را نیز باید در نظر گرفت و آن‌ها را به حداقل رساند.

مثال: ورزش‌های راکتی و بسکتبال

 

منبع:برنا

برچسب ها

ممکن است به این موارد نیز علاقه مند باشید:

0 دیدگاه در “از ورزش درمانی چه میدانید؟”

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفا پاسخ صحیح را وارد نمایید(از اعداد انگلیسی استفاده کنید) *

----------------------------------------------------------------------